ଏହି ଦେଶରେ ଘର ଭିତରେ ଜୋତା ପିନ୍ଧିବା ଏକ ବଡ଼ ଅପରାଧ, ଏହି ଭୁଲ୍ ପାଇଁ ଦେବାକୁ ପଡ଼େ ମୋଟା ଅଙ୍କର ଜରିମାନା

ଓଡିଶାଭାସ୍କର: ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ କୋଣରେ ରହୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଶୈଳୀ ଏବଂ ଚଳଣି ବହୁତ ଭିନ୍ନ। ଅନେକ ଦେଶର ଅନନ୍ୟ ପରମ୍ପରା ଏବଂ ନିୟମ ଅଛି ଯାହା ପ୍ରାୟତଃ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ।

ଏପରି ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଏବଂ କଠୋର ନିୟମ ପୂର୍ବ ଏସୀୟ ଏକ ସୁନ୍ଦର ରାଷ୍ଟ୍ର ଜାପାନରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ଜାପାନ ଏହାର ଅତୁଳନୀୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ଆଧୁନିକତା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଏହା ଏହାର କଠୋର ସାମାଜିକ ନିୟମ ଏବଂ ପରିଷ୍କାର ପରିଚ୍ଛନ୍ନତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇ ଏକ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଉଦାହରଣ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରେ।

ଏହା ସହିତ, ଘର ଭିତରେ ବାହ୍ୟ ପାଦୁକା ପିନ୍ଧିବା ଉପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଷେଧ ଅଛି; ଏହି ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଗମ୍ଭୀର ସାମାଜିକ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ପରିଣାମ ହୋଇପାରେ।

ଏହି ଅନନ୍ୟ ଏବଂ ପ୍ରାଚୀନ ଜାପାନୀ ପ୍ରଥାକୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷାରେ ‘କୁଟସୁ ୱୋ ନୁଗୁ’ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା। ଏହାର ଅର୍ଥ ସରଳ ଏବଂ ସିଧାସଳଖ: ଜୋତା ଖୋଲିବା।

ଜାପାନୀ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ, ଏହା କେବଳ ପରିଷ୍କାର ପରିଚ୍ଛନ୍ନତା ସହିତ ଜଡିତ ଏକ ସରଳ ନିୟମ ନୁହେଁ; ବରଂ ଏହାକୁ ସେମାନଙ୍କର ମୂଳ ମୂଲ୍ୟବୋଧ, ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ମାନଦଣ୍ଡର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ।

ଜାପାନରେ, ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ନିୟମକୁ ଅବମାନନା କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଜାଣିଶୁଣି ଜୋତା ପିନ୍ଧି ଘରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, ତେବେ ଏହାକୁ ସମାଜ ମଧ୍ୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅସମ୍ମାନଜନକ ଏବଂ ଅସଭ୍ୟ ଆଚରଣ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ।

ଜାପାନୀ ସ୍ଥାପତ୍ୟରେ ଘର ନିର୍ମାଣ ସମୟରେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମକୁ ସତର୍କତାର ସହ ପାଳନ କରାଯାଏ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାରମ୍ପରିକ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ଜାପାନୀ ଘରର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାରରେ ଏକ ଛୋଟ, ସମର୍ପିତ ସ୍ଥାନ କିମ୍ବା କୋଠରୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଏ; ଜାପାନୀ ଶିଷ୍ଟାଚାର ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଅନୁସାରେ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ ‘ଗେନକାନ’ କୁହାଯାଏ।

ଏହି ଅଞ୍ଚଳଟି ଘରର ମୁଖ୍ୟ ମହଲା ଅପେକ୍ଷା ଟିକିଏ ନିମ୍ନ ସ୍ତରରେ ଅବସ୍ଥିତ। ପ୍ରଥା ଅନୁଯାୟୀ, ବାହାରୁ ଆସୁଥିବା ଯେକୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏହି ଗେନକାନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଠିଆ ହୋଇ ଘର ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ସେମାନଙ୍କର ବାହାର ଜୋତା କାଢ଼ିବାକୁ ଏବଂ ସେଠାରେ ରଖାଯାଇଥିବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଘର ଭିତର ଚପଲ ପିନ୍ଧିବାକୁ ପଡିବ।

ଏହି ନିୟମ କେବଳ ଲୋକଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଘର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ନୁହେଁ; ଏହା ଜାପାନର ସମସ୍ତ ଆକାରର ସ୍କୁଲ ଏବଂ କଲେଜରେ ମଧ୍ୟ କଡ଼ାକଡ଼ି ଭାବରେ ଲାଗୁ କରାଯାଏ।

ଯେତେବେଳେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ସେମାନଙ୍କ ପାଠପଢ଼ା ପାଇଁ ସ୍କୁଲ କିମ୍ବା କଲେଜ କ୍ୟାମ୍ପସରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାରରେ ସେମାନଙ୍କର ନିୟମିତ ଜୋତା କାଢ଼ିବାକୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।

ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ସ୍କୁଲ ପ୍ରଶାସନ ସମସ୍ତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ପିନ୍ଧିବା ପାଇଁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରକାରର ଧଳା ଘର ଭିତର ଜୋତା ଯୋଗାଇଥାଏ, ଯାହାକୁ ସେଠାରେ ‘ଉୱାବାକି’ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା। ଏହି ‘ଉୱାବାକି’ ସଂସ୍କୃତି ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟରେ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ।

ସ୍କୁଲ ଏବଂ କଲେଜରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଉୱାବାକି ବା ଘର ଭିତର ଜୋତା ଯୋଗାଇବା ପଛରେ ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବାହାରର ଧୂଳି, ମାଟି ଏବଂ ମାଟିକୁ ଶ୍ରେଣୀଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ରୋକିବା।

ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଅନନ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଛୋଟ ବୟସରୁ, ସେମାନଙ୍କ ପରିବେଶ ଏବଂ ଶ୍ରେଣୀଗୃହକୁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ରଖିବା ପାଇଁ ଦାୟିତ୍ୱ ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି କରେ।

ଜାପାନରେ ପରିଷ୍କାର ପରିଚ୍ଛନ୍ନତା ପ୍ରତି କଠୋରତା ଏହି କଥାରୁ ଅନୁମାନ କରାଯାଇପାରେ ଯେ ଘର ଏବଂ ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଭିତରେ ବାଥରୁମ୍ ପାଇଁ ପୃଥକ ଚପଲ ରଖାଯାଏ।

ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଶୌଚାଳୟ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ସାଧାରଣ ଘର ଭିତର ଚପଲ ବାହାରେ ଛାଡି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବାଥରୁମ୍ ଚପଲ ପିନ୍ଧିବାକୁ ପଡିବ।

ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି ବାଥରୁମ୍ ରୁ ବାହାରକୁ ବାହାରିବା ସମୟରେ ସେହି ଚପଲଗୁଡ଼ିକୁ ପଛରେ ଛାଡ଼ିଦେବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ। ଯଦି କେହି ଘରର ଅନ୍ୟ ଅଂଶରେ କିମ୍ବା ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ହଲରେ ସେହି ବାଥରୁମ୍ ଚପଲ ପିନ୍ଧି ବୁଲୁଥିବାର ଦେଖାଯାଏ, ଅଜାଣତରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ ସମାଜ ଏହାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆପତ୍ତିଜନକ ଏବଂ ଅନୁପଯୁକ୍ତ ବୋଲି ବିବେଚନା କରେ।

ଜାପାନର ପାରମ୍ପରିକ ହୋଟେଲ, ଧାର୍ମିକ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ଐତିହାସିକ ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକରେ, ବାହାରେ ଜୋତା ପିନ୍ଧିବା ଉପରେ ତୀବ୍ର ବିରୋଧ କରାଯାଏ ଏବଂ ଏହାକୁ ଏକ ଗୁରୁତର ସାମାଜିକ ଅପରାଧ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ।

ଯଦି କୌଣସି ପର୍ଯ୍ୟଟକ କିମ୍ବା ନାଗରିକ ଏହି ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରନ୍ତି, ତେବେ ପରିଚାଳନା ସଂସ୍ଥା ତୁରନ୍ତ ସେମାନଙ୍କୁ ପରିସରରୁ ବାହାର କରିଦେଇପାରେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଭାରୀ ଜରିମାନା ମଧ୍ୟ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ।

ତଥାପି, ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ ସମୟ ସହିତ, ଆଧୁନିକ ଜାପାନୀ କର୍ପୋରେଟ୍ ଅଫିସ୍ ଏବଂ କିଛି ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନର ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକରେ ନିୟମରେ ସାମାନ୍ୟ ଆରାମ ଏବଂ ଅଧିକ ନମନୀୟତା ଦେଖାଯିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।

ଏହି କଠୋର ନିୟମ ପଛରେ ଥିବା ମୌଳିକ କାରଣକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ, ଜଣେ ଜାଣିବାକୁ ପଡିବ ଯେ ଜାପାନୀ ପରିବାରରେ, ତଳେ ବସିବା, ତଳେ ବିଛାଯାଇଥିବା ଚାଟ ଉପରେ ଖାଇବା ଏବଂ ତଳେ ଶୋଇବା ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ ହୋଇ ରହିଛି। ଯେତେବେଳେ ଶୋଇବା ପାଇଁ ତଳେ ଯଥେଷ୍ଟ ସଫା ରଖାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ବାହାରୁ ମଇଳା ଆସିବା କଡ଼ା ନିଷେଧ।