ନେପାଳରେ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟା ୧,୦୦୦ ଟପିଲା, ଏବେବି ୪,୦୦୦ ନିଖୋଜ

ନେପାଳର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବାଲେନ୍ଦ୍ର ଶାହ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିବା ପରେ ପାଣି, ବରଫ ଓ ମାଟି-ପଥରର ବଡ଼ ସ୍ରୋତ ତଳକୁ ମାଡ଼ି ଆସିବା ଯୋଗୁ ଏହି ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଘଟିଛି।

କାଠମାଣ୍ଡୁ: ନେପାଳ-ତିବ୍ବତ ସୀମା ନିକଟରେ ହୋଇଥିବା ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟାରେ ଅତି କମ୍‌ରେ ୯୮୭ ଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି। ଏବେ ବି ୪ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କର କୌଣସି ଖୋଜଖବର ମିଳୁନାହିଁ। ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟ ଷଷ୍ଠ ଦିନରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ବେଳେ ନେପାଳର ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ଏହି ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି।

ଚୀନ୍‌ର ସରକାରୀ ଗଣମାଧ୍ୟମ ପୂର୍ବରୁ ଜଣାଇଥିଲା ଯେ ତିବ୍ବତରେ ୧୬ ଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୫୪୬ ଜଣ ନିଖୋଜ ଅଛନ୍ତି। ଏହାକୁ ମିଶାଇ ନେପାଳ ଓ ତିବ୍ବତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବନ୍ୟାରେ ମୋଟ ମୃତକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଅତି କମ୍‌ରେ ୧୦୦୩ ଏବଂ ନିଖୋଜଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୪୪୭୧ରେ ପହଞ୍ଚିଛି।

ନେପାଳର ନିଖୋଜ ତାଲିକାରେ ୫୯୨ ଜଣ ବିଦେଶୀ ନାଗରିକ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି। ବନ୍ୟାରେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିବା ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକରେ କାମ କରୁଥିବା ନିଖୋଜ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟ କମିଛି। ପୂର୍ବରୁ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୯୩୩ ଥିବା ଆକଳନ କରାଯାଇଥିଲା। ସୋମବାର ଏହା ୬୩୯କୁ ଖସିଛି।

ନେପାଳର ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ସଂସ୍ଥା କହିଛି ଯେ ଦେଶର ୩୩୩୩ ଜଣ ନାଗରିକଙ୍କର ଏବେ ବି କୌଣସି ଖୋଜଖବର ମିଳିନାହିଁ। ନୁୱାକୋଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ସର୍ବାଧିକ ୧୧୫୮ ଜଣ ନିଖୋଜ ଥିବା ବେଳେ ପାଖପାଖି ରାସୁୱା ଜିଲ୍ଲାରେ ୮୬୫ ଜଣଙ୍କର ଖୋଜ ମିଳୁନାହିଁ। ନିଖୋଜଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୪୫ ଜଣ ନେପାଳ ସେନା କର୍ମଚାରୀ, ୩୮ ଜଣ ପୋଲିସ ଅଧିକାରୀ ଏବଂ ୧୮ ଜଣ କଷ୍ଟମ୍ସ ଓ ଇମିଗ୍ରେସନ୍‌ ଅଧିକାରୀ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

ପଡ଼ୋଶୀ ଭାରତର ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ ମଧ୍ୟ ନେପାଳରୁ ଆସିଥିବା ନଦୀଗୁଡ଼ିକରୁ ୧୭ଟି ମୃତଦେହ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଛି। ଏହି ମୃତଦେହଗୁଡ଼ିକ ବନ୍ୟାରେ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କର ବୋଲି ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି। ମୃତଦେହଗୁଡ଼ିକର ପରିଚୟ ଜାଣିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ ଜାରି ରହିଛି। ତେବେ ଏହି ମୃତଦେହଗୁଡ଼ିକୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରୀ ମୃତ୍ୟୁସଂଖ୍ୟାରେ ସାମିଲ କରାଯାଇନାହିଁ।

ନେପାଳ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବାଲେନ୍ଦ୍ର ଶାହ କହିଛନ୍ତି ଯେ ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ହୋଇଥିବା ଏହି ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟା କୌଣସି ସାଧାରଣ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ନୁହେଁ। ସେ ଏହାକୁ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ବଢ଼ୁଥିବା ବିପଦ ସହ ଯୋଡ଼ିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏଭଳି ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ରୋକିବା ପାଇଁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଅଧିକ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଛନ୍ତି।

ଚୀନ୍‌-ନେପାଳ ସୀମା ନିକଟରେ ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିବା ପରେ ବରଫ, ଥଣ୍ଡା ପାଣି ଓ ମାଟି-ପଥରର ଏକ ବିଶାଳ ସ୍ରୋତ ତଳକୁ ମାଡ଼ି ଆସିଥିଲା। ଏହା ଫଳରେ ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟା ଆସିଥିଲା। ଏହି ବିପର୍ଯ୍ୟୟରେ ଶତାଧିକ ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପ୍ରାୟ ୪୫୦୦ ଲୋକ ନିଖୋଜ ଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଏହାର ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ କୋଟି କୋଟି ଡଲାର ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ଅଧିକାରୀମାନେ ଆଶଙ୍କା କରୁଛନ୍ତି।

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶାହ ସୋମବାର ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ରାସୁୱାର ଭୋଟେ କୋଶୀ ନଦୀରେ ଆସିଥିବା ବନ୍ୟା ସାଧାରଣ ବନ୍ୟା ନଥିଲା। ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ବରଫ ଓ ତୁଷାର ଧସିବା ଯୋଗୁ ଏହି ବଡ଼ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଘଟିଥିଲା ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଭୁଶୁଡ଼ିବାର ପ୍ରକୃତ କାରଣ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ। ତେବେ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଆସୁଛନ୍ତି ଯେ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳିବାରେ ଲାଗିଛି। ଏହା ଫଳରେ ଏଭଳି ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ୁଛି। ବିଶ୍ୱର ତାପମାତ୍ରା ବଢ଼ିବା ସହ ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଗରମ ହେଉଛି।

ଶାହ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ଘଟଣା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସହ ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ବିପଦ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଚାଲିଛି। ତେଣୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଅଧିକ ସତର୍କ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।

ପ୍ରାୟ ୩ କୋଟି ଲୋକ ବସବାସ କରୁଥିବା ନେପାଳ ଏକ ମୁଖ୍ୟତଃ ଗ୍ରାମୀଣ ଦେଶ। ବିଶ୍ୱ ତାପମାତ୍ରା ବଢ଼ାଉଥିବା ଗ୍ରୀନ୍‌ହାଉସ୍‌ ଗ୍ୟାସ୍‌ ନିର୍ଗମନରେ ନେପାଳର ଅବଦାନ ବହୁତ କମ୍‌। ତଥାପି ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ପ୍ରତି ନେପାଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଦେଶ ଭାବେ ରହିଛି।