ଖରାଦିନ ଅପେକ୍ଷା ଶୀତଦିନେ ଅଧିକ ନିଦ ଲାଗେ କାହିଁକି? କଣ ରହିଛି ଏହା ପଛରେ କାରଣ ଜାଣନ୍ତୁ…

ଓଡିଶା ଭାସ୍କର: ଖରାଦିନ ଅପେକ୍ଷା ଶୀତ ଦିନେ ଅଧିକ ନିଦ ଲାଗିଥାଏ, ଏପରିକି ବିଛଣାରେ ପଡିବା ମାତ୍ରକେ ନିଦ ଲାଗିଯାଏ, ତେବେ କଣ ଜାଣନ୍ତି ଏହା ପଛରେ ରହସ୍ଯ କଣ ରହିଛି।

ଏହି ରହସ୍ଯ ଜାଣିଗଲେ ଆଜିଠୁ ବିଳମ୍ବ ଯାଏଁ ଶୋଇଲେ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ଘରେ ମଧ୍ଯ କେହି ପାଟି କରିବେ ନାହିଁ। କାରଣ ଏହା ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ସହ ଜଡିତ ନୁହେଁ, ଏହା ଆପେ ଆପେ ହେଉଥିବା ଏକ ପ୍ରକ୍ରିଆ।

କାହିଁକି ଅଧିକ ନିଦ ଆସିଥାଏ: ଯଦି ଦେଖିବା ଶୀତଋତୁରେ ଦିନ ଛୋଟ ଓ ରାତି ଲମ୍ବା ହୋଇଥାଏ, ଏପରିକି ସୂର୍ଯ୍ଯ ବିଳମ୍ବରେ ଉଦୟ ହୁଅନ୍ତୁ ଓ ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଫଳରେ ଶରୀରକୁ କମ ସୂର୍ଯ୍ଯାଲୋକ ମିଳିଥାଏ।

ସୂର୍ଯକିରଣ କମିବାର ପ୍ରଭାବ ସିଧାସଳଖ ଆମ ଶରୀରରେ ତିଆରି ହେଉଥିବା ମେଲାଟୋନିନ ହର୍ମୋନ ଉପରେ ପଡେ। ମେଲାଟୋନିନ ସେହି ହରମୋନ ଯିଏ କି ଶରୀରକୁ ଶୋଇବା ପାଇଁ ସଙ୍କେତ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ।

ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ଧାର ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଘେରି ରହିଥାଏ, ସେତେବେଳେ ମେଲାଟୋନିନର ମାତ୍ରା ଶରୀରରେ ବଢିବାକୁ ଲାଗେ। ଓ ଶୀଘ୍ର ନିଦ ଆସିଥାଏ।

ଏହା ସହିତ, ଯେତେବେଳେ ଶରୀର ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ପାଏ ନାହିଁ, ସେରୋଟୋନିନ୍ ସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଏ। ସେରୋଟୋନିନ୍ ମନୋଭାବ ଏବଂ ଆକ୍ଚିଭନେସ ସହିତ ଜଡିତ।

ଯେତେବେଳେ ଏହାର ସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଏ, ସେତେବେଳେ ଆଳସ୍ୟ, କ୍ଳାନ୍ତ ଏବଂ ନିଦ୍ରାଗ୍ରସ୍ତ ଅନୁଭବ କରିବା ସାଧାରଣ କଥା। ଏହି କାରଣରୁ ଲୋକମାନେ ଶୀତଦିନେ ବିଛଣାରେ ଅଧିକ ସମୟ ଶୋଇ ରହିଥାନ୍ତି।

କଣ ଶୀତଦିନେ ଅଧିକ ନିଦ ଲାଗିବା ଆଳସ୍ଯର କାରଣ: 

ଲୋକମାନେ ପ୍ରାୟତଃ ଭାବନ୍ତି ଯେ ଶୀତଦିନେ ଅଧିକ ଶୋଇବା ଆଳସ୍ୟର ଲକ୍ଷଣ, କିନ୍ତୁ ଏହା ପୁରା ଭୁଲ। ପ୍ରକୃତରେ, ଥଣ୍ଡା ପାଗରେ, ଶରୀରର ମେଟାବୋଲିଜିମ୍ କମ ହୋଇଯାଏ, ଏବଂ ଶରୀର ଉଷ୍ମ ରହିବା ପାଇଁ ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରେ।

ଏହି ସମୟରେ, ଶରୀରର ନିଦ୍ରା ଚକ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ, ଏବଂ ନିଦ୍ରା ସମୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଶୀତଦିନେ ଅଧିକ ଶୋଇବା ଶରୀରର ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ଆବଶ୍ୟକତା, ଆଳସ୍ୟ ନୁହେଁ।

କିପରି କାମ କରିଥାଏ ମେଟାବୋଲିଜିମ:

ଆମ ଶରୀରରେ ଏକ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଘଡି ଅଛି ଯାହାକୁ ବାୟୋଲୋଜିକାଲ ରିଦିମ କୁହାଯାଏ। ଏହି ରିଦିମ ଦିନ ଏବଂ ରାତିର ଲମ୍ବ ଏବଂ ଋତୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଅନୁସାରେ କାମ କରେ।

ଶୀତଦିନେ, କମ୍ ଆଲୋକ ଯୋଗୁଁ ଏହା ଧୀର ହୋଇଯାଏ। ଏହା ଦୀର୍ଘ ଏବଂ ଗଭୀର ନିଦ ଆଣିପାରେ। ଗ୍ରୀଷ୍ମଦିନେ, ଲମ୍ବା ଦିନ ଏହି ରିଦିମକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରେ, ଯାହା ଆମକୁ କମ୍ ନିଦ ଅନୁଭବ କରାଏ।

ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଶୀତଦିନେ ଅନ୍ଧାରର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଆରମ୍ଭ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ସଙ୍କେତ ଦିଏ ଯେ ବିଶ୍ରାମ ସମୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ମେଲାଟୋନିନ୍ ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ଯାହା ଫଳରେ ନିଦ ସମୟ ଅଧିକ ହୁଏ।

ଥଣ୍ଡା ପାଗ ଶରୀରର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ କରେ, ଯାହା କ୍ଳାନ୍ତି ଏବଂ ଆଳସ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶରୀରର ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାର ଏକ ଅଂଶ।